Bodempeil Eigen Hof

Over het bodempeil van Eigen Hof onze de lage landen*

Dat begint dan natuurlijk bij het lokale landschap en het ontstaan daarvan. Waarbij oudere plaatsnamen hier vaak veel over zeggen. Met name over het oorspronkelijke bos- en veenrijke landschap.

Afgaande op de historie van Eigen Hof en onze eigen waarnemingen (zwarte aarde van plantenresten), hebben we hier ter plaatse dus laagveen met hoge grondwaterstand. Waarbij de kwaliteit van die bodem en dat water uiteraard ook van belang  is, maar dat terzijde.

Nu zijn er bij het in cultuur brengen van dit soort klei- en veengronden door de mens in het verleden, te beginnen met ontbossing, activiteiten ontplooid, waarvan de sluipende gevaren pas later werden ingezien en die geleid  hebben tot onze huidige situatie, waarin het voorkomen en beperken van maaivelddaling  een belangrijk aspect bij de waterbeheersing is geworden.  Te weten :

- het afgraven van het veen om brandstof (moerneren) of zout (selneren) te verkrijgen.

- het ontwateren door het verlagen van het waterpeil door bemaling van aangelegde polders.

Bij daling van veen dat zich boven de grondwaterstand bevindt worden 4  processen onderscheiden :

  1. zakking onder invloed van het eigen gewicht: de zgn. klink.
  1. volumeafname als gevolg van indroging onder invloed van de (zomer) zon: de zgn. krimp.
  1. onherstelbare samendrukking als gevolg van belasting met gewicht; de zgn. zetting.
  1. omzetting door micro-organismen na een peilverlaging waarbij ook broeikasgassen vrijkomen: de zgn. oxidatie.

Door latere grootschalige industriële ontwikkelingen, wat ook leidde tot intensieve landbouw, is het overigens allemaal nog veel harder gegaan in de polders. Immers; hoe sneller en gemakkelijker je maalt, des te harder je daalt; wat in combinatie met de invloeden van die diezelfde industrie en zijn producten op ons milieu en klimaat heeft,  inmiddels ook nog leidt tot extremer weer en zeespiegelstijging.   Mede daardoor komen we meer en meer tot het inzicht dat het hier niet zozeer gaat om de strijd tegen het water, maar om de strijd oftewel de zorg vóór het land; en wel op een wijze die daar ter plaatse bij past!

Welnu, dat verklaart goed waarom we ons op Eigen Hof gelukkig mogen prijzen met onze oorspronkelijke veenbodem, waarop het  goed vertoeven is en juist ook blijft, als ervoor gekozen wordt om het waterpeil behoorlijk hoog  te houden,  de bestrating e.d. te beperken, voldoende gezonde bomen te hebben, de bodem groen te houden, groenafval op de tuin te verwerken; oftewel natuurlijk te tuinieren.

Naarmate daar we daar beter in slagen, waarbij oplettendheid en het nodige voorstellingsvermogen helpt, zal de kracht van het groen, boven en ónder het maaiveld beter kunnen worden benut, met als extra beloning dat het belastende  aanvoeren van aarde voor ophoging nauwelijks nodig zal blijken te zijn. Bovendien bewijzen we  daarmee de gemeenschap die ons omringd door ons geweldige groen ongetwijfeld de best denkbare dienst in deze tijd nietwaar? Iets wat allemaal zo  tussen de regels door ook te beluisteren valt bij ervaren mensen in het groen hier in den lande als je die spreekt.

En dan zal in de toekomst , net als bij het in de 15e eeuw verdronken land van Saeftinge, eerder bodemstijging te verwachten zijn dan -daling en zal de strijd voor het land niet zo verloren worden als b.v. eens op Schokland het geval was!

*geraadpleegde bronnen o.a. : RWS, Het Water de Baas/van Rijn en Polderman, Oorlogsjaren in Nieuw-West / Pim Ligtvoet en het landschap N-H.  (art. Snoeischaar 2018)

 

Bodemdaling door afgraven en bemaling bij Waverhoek.

 

Afgraven van veen in de oorlog bij het Ruimtevaartlab.

 

Bodempeil bij nieuwe knooppunt Badhoevedorp.

 

EH-bomen die hemel en aarde gezond houden in Holland.